Mustafa Armağan: “Kemalistler, ‘Allah’ demek yasaktı deyince tepki gösteriyor”
Mustafa Armağan, ‘Allah demek yasaktı’ ifadesinin Kemalist çevrelerde nasıl bir tepki yarattığını değerlendirdi.
Tarihçi Mustafa Armağan, Ensonhaber YouTube kanalında yayın koordinatörü Çağlar Cilara ile gerçekleştirdiği programda dikkat çekici açıklamalarda bulundu. Armağan, laiklik üzerine yapılan tartışmalara değinerek, geçmişte ‘Allah’ demenin yasak olduğu dönemlere vurgu yaptı.
Programda, çeşitli akademisyenler, sanatçılar ve gazetecilerin imza attığı ‘Laikliği Birlikte Savunuyoruz’ başlıklı bildiriden de söz edildi. Bu bildiri, son zamanlarda laikliğe yönelik artan saldırılara dikkat çekerek, ‘Laikliği savunmak suç değildir. Karanlığa teslim olmayacağız’ ifadelerini içeriyordu.
Armağan, bu bağlamda Kemalistlerin ‘Allah demek yasaktı’ ifadesine gösterdiği tepkileri eleştirdi. Osmanlı Devleti ve İslam devletleri hakkında bilgi eksikliği olduğunu belirten Armağan, bu tür bildirileri yazanların geçmişteki yasakları bilmediğini savundu.
Armağan, ‘İçki yasağı var değil mi İslam devletinde? Fakat Müslüman olmayanlara cari bir yasak değil. ‘Allah demek yasaktı’ deyince Kemalistler kızıyor’ dedi.
Geçmişte, minareye çıkan müezzinlerin ‘Tanrı uludur’ demek yerine yanlışlıkla ‘Allahu Ekber’ demesi durumunda cezalandırıldığını aktaran Armağan, bu tür yasakların toplumda yarattığı travmaları örneklerle anlattı. Bir anısını paylaşarak, babasının Kur’an öğrettiği için jandarma tarafından nasıl cezalandırıldığını ve yaşadığı şiddeti dile getirdi.
Armağan, bu tür yasakların sadece bireyleri değil, toplumu da derinden etkilediğini belirterek, geçmişte yaşananların hala hafızalarda yer ettiğini ifade etti. Ayrıca, Bursa’da bir kadının Kur’an öğrettiği için asılmak istendiği olayına da dikkat çekti.
Son olarak, Armağan, ezan okuma şekilleri üzerinden yapılan denetimlerin ve çocukların bu süreçte nasıl manipüle edildiğinin altını çizdi. Bu tür anekdotlar, toplumun geçmişte yaşadığı baskıları ve bu baskıların günümüze yansımalarını ortaya koyuyor.
